بنیاد ملی نخبگان با هدف حمایت از دانشجویان مستعد تمام وقت دوره دکتری تخصصی در سالهای اول و دوم تحصیل به منظور ارتقای کیفیت تحصیلی آنان و تمرکز بر فعالیتهای آموزشی، در قالب «طرح آموزش یار» و با هدف حمایت از فعالیتهای علمی، پژوهشی و تحقیقاتی آنان در سال سوم و چهارم دوره دکتری تخصصی، در قالب طرح «پژوهش یار» تسهیلات متنوعی مشتمل بر تسهیلات ماهانه ۲۵ میلیون تومان و نیز تسهیلات توانمندساز را به مشمولان اعطا مینماید.
افزایش حقوق دانشجویان دکتری در طرح آموزشیار و پژوهشیار به ۲۵ میلیون تومان
سعید خدایگان قائممقام بنیاد ملی نخبگان با اشاره به آغاز سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۶، از تصویب و ابلاغ بستههای جدید حمایت مالی بنیاد برای دانشجویان مستعد، اساتید جوان و هستههای پژوهشی خبر داد و تاکید کرد: رویکرد بنیاد در سال تحصیلی جدید، ارتقای اثربخشی، هدفمندی تسهیلات و پشتیبانی همهجانبه از زنجیره نخبگانی کشور است.
نحوه و زمان ثبت نام طرح آموزشیار و پژوهش یار ۱۴۰۵
۱. دانشجویان مشغول به تحصیل در نیم سال اول تحصیل در دوره دکتری تخصصی در هر یک از دانشگاها و مراکز آموزش عالی کشور که واجد شرایط مذکور در «شیوه نامه حمایت از دانشجویان مستعد تمام وقت دوره دکتری تخصصی – دوره آموزشی (طرح آموزشیار)» هستند، میتوانند درخواست خود را از طریق سامانه اطلاعاتی بنیاد (سامانه سینا) ثبت نمایند.
۲. دانشجویان مشغول به تحصیل در نیم سال پنجم تحصیل در دوره دکتری تخصصی در هر یک از دانشگاها و مراکز آموزش عالی کشور که واجد شرایط مذکور در «شیوه نامه حمایت از دانشجویان مستعد تمام وقت دوره دکتری تخصصی – دوره پژوهشی (طرح پژوهشیار)» هستند، میتوانند درخواست خود را از طریق سامانه اطلاعاتی بنیاد (سامانه سینا) ثبت نمایند.
۳. ثبت نام متقاضیان از تاریخ ۱۴۰۵/۰۷/۰۱ آغاز و به مدت یک ماه ادامه دارد از این رو لازم است دانشجویان حائز شرایط، در موعد مقرر اطلاعات و مستندات مرتبط با فعالیتهای خود را در بخش مربوطه در سامانه سینا بارگذاری یا به روزرسانی نمایند.
۴. متقاضیان، حداکثر تا پایان تاریخ ۱۴۰۵/۰۷/۳۰ (غیر قابل تمدید) فرصت دارند پس از بارگذاری مستندات فعالیتهای خود در بخش «ثبت مدارک» سامانه سینا، درخواست خود را از بخش «ثبت درخواستها» / «دانشجویان برتر»/ «درخواست حمایت از دانشجویان مستعد دوره دکتری تخصصی (پژوهش یار/آموزشیار)» را در سامانه سینا ارسال نمایند (راهنمای ثبت درخواست).
۵. متقاضیان در صورت برگزیدگی در این طرح امکان ثبت درخواست برای بهره مندی از «شیوه نامه حمایت از جذب استعدادهای برتر در رشتههای اولویت دار» و «شیوه نامه شناسایی، رشد و تعالی دانشجویان مستعد هنری (طرح زنده یاد استاد فرشچیان)» بنیاد ملی را به صورت هم زمان نخواهند داشت.
۶. در صورتی که در هر مرحله از بررسیها مشخص شود که متقاضی، آگاهانه اطلاعاتی نامعتبر و خلاف واقع بارگذاری کرده است، علاوه بر محرومیت از تسهیلات این طرح، از سایر تسهیلات و حمایتهای بنیاد ملی نخبگان محروم و عدم صداقت وی به مراجع ذی ربط اعلام میشود و حق پیگیری موضوع به صورت حقوقی نیز برای بنیاد محفوظ خواهد بود.
۷. لازم است هر یک از برگزیدگان پیش از بارگذاری مستندات و مدارک مرتبط با فعالیتهای خود و ثبت درخواست، راهنمای مربوط به آن بخش در سامانه سینا را به صورت کامل مطالعه و بر مبنای آن اقدام نمایند.
۸. اکیداً توصیه میشود متقاضیان دقت لازم را در تکمیل اطلاعات و بارگذاری آنها در سامانه سینا به کار گیرند؛ زیرا پس از تأیید درخواست در سامانه، امکان اصلاح اطلاعات نادرست وجود ندارد و در صورت اثبات درج اطلاعات خلاف واقع، متقاضی از فهرست مشمولان طرح حذف خواهد شد.
۹. بنیاد ملی نخبگان، پس از اتمام بررسی پروندهها در بنیادهای نخبگان استانی، بر اساس مقررات طرح، نتیجه نهایی بررسی درخواست آنان را از طریق سامانه اطلاعاتی بنیاد (سامانه سینا) اعلام خواهد کرد.
۱۰. متقاضیان برای کسب اطلاعات بیشتر، میتوانند مفاد «شیوه نامه حمایت از دانشجویان مستعد تمام وقت دوره دکتری تخصصی – دوره آموزشی (طرح آموزش یار)» و «شیوه نامه حمایت از دانشجویان مستعد تمام وقت دوره دکتری تخصصی – دورۀ پژوهشی (طرح پژوهشیار)» را در وبگاه بنیاد ملی نخبگان به نشانی http://bmn.ir در بخش «میز خدمت» / «تسهیلات و حمایتها اجتماع دانشجویان و طلاب آینده ساز) مطالعه فرمایند.
تسهیلات اعطایی در طرح آموزشیار
۱-۴. حائزان شرایط، از آغاز نیم سال اول تحصیل، امکان دریافت وام قرض الحسنه (بدون سود) تا حداکثر پایان نیم سال چهارم تحصیلی را خواهند داشت که در بازههای زمانی سه ماهه به حساب آنان واریز میشود.
۲-۴. برگزیدگان طرح، علاوه بر تسهیلات بند ۴-۱، صرفاً یک بار در دوره مشمولیت، امکان بهره مندی از تسهیلات موردی طرح «توسعه فعالیتهای علمی و فرهنگی دانشجویان مستعد تحصیلی کشور (طرح شهید وزوایی)» بنیاد ملی، مطابق «جدول پشتیبانی از دانشجویان دوره دکتری» (جدول شماره ۴ شیوهنامه طرح مذکور) را به غیر از «اعتبار دستیاری و همکاری دانشجویی» خواهند داشت. (دریافت آیین نامه طرح شهید وزوایی حمایت از دانشجویان دکتری)
۳-۴. برگزیدگان طرح در صورت احراز تمامی شرایط بند ۵-۱ ماده ۵ این شیوه نامه، در پایان مقطع «دکتری تخصصی» از تسهیلات «خدمت نظام وظیفه تخصصی (طرح شهید صیاد شیرازی)» بنیاد ملی بهرهمند خواهند شد.
تبصره ۱: برگزیدگان طرح آموزشیار در سالهای تحصیلی گذشته (مطابق مقررات مرتبط در بنیاد ملی در همان سال تحصیلی) نیز در سال دوم مشمولیت مطابق مفاد این شیوه نامه از تسهیلات ذی ربط بهرهمند خواهند شد.
تبصره ۲: برگزیدگان طرح، امکان بهره مندی از تسهیلات این طرح را در حین استفاده از مرخصی تحصیلی ندارند. پس از اتمام مرخصی تحصیلی، در صورت مرخصی بدون احتساب در سنوات مجاز تحصیلی، امکان ثبت درخواست جهت بهرهمندی از تسهیلات برای برگزیدگان وجود دارد.
تبصره ۳: در صورت انصراف (یا اخراج) برگزیده، اتمام سنوات مجاز تحصیلی، عملکرد نامطلوب در دوره تحصیلی، عدم رعایت تعهدات مندرج در قراردادهای منعقد شده میان مشمولان و بنیاد ملی، احراز اشتغال تمام وقت یا پاره وقت (به استثنای فعالیت در طرحها/ قراردادهای پژوهشی دانشگاه) و سایر موارد مشابه به تشخیص معاونت آیندهسازان، در هر زمان اعطای تسهیلات به برگزیده متوقف خواهد شد. و برگزیده موظف است نسبت به بازپرداخت تسهیلات دریافتی مطابق شرایط مندرج در ماده ۵ اقدام نماید.
تبصره ۴: برگزیدگان طرح، امکان بهرهمندی از تسهیلات طرحهای «حمایت از جذب استعدادهای برتر در رشتههای اولویتدار کشور» و «شناسایی، رشد و تعالی صاحبان استعدادهای برتر هنری (طرح زنده یاد استاد فرشچیان)» بنیاد ملی را به صورت همزمان نخواهند داشت.
تسهیلات اعطایی در طرح پژوهشیار
۱-۴. حائزان شرایط از آغاز نیمسال پنجم تحصیل، امکان دریافت وام قرض الحسنه (بدون سود) تا حداکثر پایان نیم سال هشتم تحصیلی را خواهند داشت که در ابتدای بازههای زمانی سه ماهه به حساب آنان واریز میشود.
۲-۴. برگزیدگان طرح، علاوه بر تسهیلات بند ۴-۱، صرفا یک بار در دوره مشمولیت، امکان بهره مندی از تسهیلات موردی طرح «توسعه فعالیت های علمی و فرهنگی دانشجویان مستعد تحصیلی کشور (طرح شهید وزوایی)» بنیاد ملی، مطابق «جدول پشتیبانی از دانشجویان دوره دکتری» (جدول شماره ۴ شیوه نامه طرح مذکور) را به غیر از «اعتبار دستیاری و همکاری دانشجویی» خواهند داشت.
۴-۳. برگزیدگان طرح، در صورت احراز تمام شرایط بند ۵-۱ ماده ۵ این شیوه نامه، در پایان مطقع « دکتری تخصصی» از تسهیلات «خدمت نظام وظیفه تخصصی ( طرح شهید صیاد شیرازی)» بنیاد ملی بهرهمند خواهند شد.
تبصره ۱: برگزیدگان طرح پژوهش یار در سالهای تحصیلی گذشته(مطابق مقررات مرتبط با بنیاد ملی در همان سال تحصیلی) نیز در سال دوم مشمولیت، مطابق مفاد این شیوه نامه از تسهیلات ذیربط بهره مند خواهند شد.
تبصره ۲: اعطای تسهیلات این ماده صرفا پس از تصویب پیشنهاده (پروپوزال) رساله دکتری برگزیده حداکثر تا پایان نیم سال پنجم تحصیلی صورت میپذیرد.
تبصره ۳: برگزیدگان طرح، امکان بهره مندی از تسهیلات این طرح را در حین استفاده از مرخصی تحصیلی ندارند. پس از اتمام مرخصی تحصیلی، در صورت مرخصی بدون احتساب در سنوات مجاز تحصیلی، امکان ثبت درخواست جهت بهرهمندی از تسهیلات برای برگزیدگان وجود دارد.
تبصره ۴: در صورت دفاع موفقیتآمیز از رساله دکتری پس از نیمسال هشتم، انصراف (یا اخراج) برگزیده، اتمام سنوات مجاز تحصیلی، عملکرد نامطلوب در دوره تحصیلی، عدم رعایت تعهدات مندرج در قراردادهای منعقد شده میان مشمولان و بنیاد ملی، احراز اشتغال تمام وقت یا پاره وقت (به استثنای فعالیت در طرحها/قراردادهای پژوهشی دانشگاه) و سایر موارد مشابه به تشخیص معاونت آینده سازان، در هر زمان اعطای تسهیلات به برگزیده متوقف خواهد شد و برگزیده موظف است نسبت به بازپرداخت تسهیلات دریافتی مطابق شرایط مندرج در ماده ۵ اقدام نماید.
تبصره ۵: هر یک از برگزیدگان، در صورت دفاع موفقیت آمیز از رساله دکتری پیش از نیم سال هشتم، امکان بهرمندی از تسهیلات این طرح را تا پایان نیم سال هشتم تحصیل خواهند داشت.
تبصره ۶: برگزیدگان طرح امکان بهره مندی از تسهیلات طرحهای «حمایت از جذب استعدادهای برتر در رشتههای اولویت دار کشور» و «شناسایی، رشد و تعالی صاحبان استعدادهای برتر هنری (طرح زنده یاد استاد فرشچیان)» بنیاد ملی را به صورت همزمان نخواهند داشت.
پاسخ به سوالات متداول
پاسخ مهمترین سوالات درباره طرحهای «آموزشیار» و «پژوهشیار» بنیاد ملی نخبگان و شرایط بهرهمندی دانشجویان دکتری از تسهیلات و حمایتهای این دو طرح به شرح زیر است:
چه کسانی میتوانند مشمول طرح «آموزشیار» شوند؟
دانشجویان سال اول دوره دکتری تخصصی که در سنوات مجاز و به صورت تماموقت در یکی از مؤسسات علمی مشغول به تحصیل هستند، در صورت داشتن شرایط تعیینشده میتوانند صرفاً در نیمسال اول تحصیل برای بهرهمندی از تسهیلات این طرح درخواست خود را ثبت کنند.
از جمله این شرایط، اشتغال به تحصیل در نیمسال اول دوره دکتری، دانشآموختگی در دوره کارشناسی ارشد حداکثر تا پایان نیمسال پنجم، داشتن حداقل معدل ۱۸ در دوره کارشناسی ارشد، ورود به دوره دکتری در نخستین سال تحصیلی پس از دانشآموختگی در مقطع کارشناسی ارشد و نداشتن اشتغال خارج از دانشگاه است.
همچنین متقاضی باید شرایط طرح توسعه فعالیتهای علمی و فرهنگی دانشجویان مستعد تحصیلی کشور (طرح شهید وزوایی) را مطابق مقررات بنیاد ملی نخبگان، دستکم به مدت دو سال احراز کرده باشد. از سوی دیگر، پذیرش یک مقاله مستخرج از پایاننامه کارشناسی ارشد در نشریات معتبر بینالمللی در چارک اول SIR و برای رشتههای علوم انسانی، هنر و معماری در نشریات معتبر ملی در چارک اول ISC یا نشریات دارای رتبه «الف» مورد تأیید وزارت علوم نیز به عنوان یکی از شرایط این طرح در نظر گرفته شده است.
بر اساس این شیوهنامه، دانشجویان سال دوم دکتری که در آغاز نیمسال سوم متقاضی استفاده از تسهیلات طرح هستند نیز با داشتن شرایط تعیینشده و حداقل معدل کل ۱۸ در دو نیمسال نخست دوره دکتری میتوانند در فرآیند انتخاب قرار گیرند.
وام بدون سود از سال اول دکتری
برگزیدگان طرح آموزشیار از آغاز نیمسال اول تحصیل امکان دریافت وام قرضالحسنه بدون سود را خواهند داشت و این حمایت حداکثر تا پایان نیمسال چهارم تحصیلی ادامه مییابد. پرداخت این وام در بازههای زمانی سهماهه انجام میشود.
سقف تعداد برگزیدگان و همچنین سقف ریالی وام قرضالحسنه در هر سال توسط قائممقام بنیاد ملی تعیین خواهد شد؛ بنابراین در شیوهنامه رقم ثابتی برای میزان این حمایت اعلام نشده است.
برگزیدگان این طرح علاوه بر این تسهیلات، در طول دوره مشمولیت یکبار امکان استفاده از تسهیلات موردی طرح شهید وزوایی، مطابق جدول پشتیبانی از دانشجویان دوره دکتری، را نیز خواهند داشت؛ البته اعتبار دستیاری و همکاری دانشجویی از این امکان مستثنی شده است.
شرط تبدیل وام آموزشیار به حمایت بلاعوض
حمایت مالی طرح آموزشیار در صورت احراز مجموعهای از شرایط، بدون بازپرداخت خواهد بود. بر اساس شیوهنامه، دانشجوی برگزیده باید تا پایان نیمسال چهارم دوره دکتری حداقل میانگین نمرات ۱۸ را حفظ کند، حداکثر تا پایان نیمسال چهارم در آزمون جامع پذیرفته شود و حداکثر تا پایان نیمسال پنجم، پیشنهاده (پروپوزال) رساله دکتری خود را به تصویب برساند.
در صورتی که برگزیده این شرایط را احراز نکند، تسهیلات دریافتشده پس از فراغت از تحصیل و با دوره تنفس، به صورت اقساط ماهانه بازپرداخت خواهد شد. مدت بازپرداخت با توجه به تعداد شرایط احرازشده متفاوت است و در صورت احراز هیچیک از شرایط، بازپرداخت از شش ماه پس از فراغت از تحصیل آغاز میشود.
«پژوهشیار»؛ حمایت از دانشجویان سال سوم و چهارم دکتری
در مرحله بعد، بنیاد ملی نخبگان در قالب طرح «پژوهشیار» از دانشجویان مستعد تماموقت دوره دکتری در سالهای سوم و چهارم تحصیل حمایت میکند. هدف این طرح، حمایت از تحصیل و فعالیتهای علمی، پژوهشی و تحقیقاتی این دانشجویان است.
دانشجوی سال سوم دکتری که در نیمسال پنجم تحصیل قرار دارد، در صورت اشتغال تماموقت به تحصیل و احراز شرایط تعیینشده میتواند برای استفاده از تسهیلات طرح درخواست دهد. قبولی در آزمون جامع تا پایان نیمسال چهارم، داشتن حداقل معدل ۱۸ در دوره دکتری، نداشتن اشتغال خارج از دانشگاه، احراز شرایط طرح شهید وزوایی حداقل به مدت دو سال و تصویب پیشنهاده رساله دکتری تا پایان نیمسال پنجم از جمله شرایط تعیینشده برای این طرح است.
پژوهشیار تا پایان نیمسال هشتم ادامه دارد
برگزیدگان طرح پژوهشیار از آغاز نیمسال پنجم امکان دریافت وام قرضالحسنه بدون سود را خواهند داشت و این حمایت حداکثر تا پایان نیمسال هشتم ادامه مییابد. سقف تعداد برگزیدگان و سقف ریالی این وام نیز هر سال از سوی قائممقام بنیاد ملی تعیین میشود.
در این طرح نیز برگزیدگان، علاوه بر وام، یکبار در دوره مشمولیت امکان استفاده از تسهیلات موردی طرح شهید وزوایی را مطابق جدول پشتیبانی از دانشجویان دکتری خواهند داشت و در صورت احراز شرایط مربوط، امکان بهرهمندی از تسهیلات خدمت نظام وظیفه تخصصی طرح شهید صیاد شیرازی بنیاد ملی نخبگان نیز برای آنان پیشبینی شده است.
شرط بلاعوض شدن تسهیلات پژوهشیار چیست؟
در طرح پژوهشیار نیز تسهیلات اعطایی در صورت احراز شرایط مشخصی بدون بازپرداخت خواهد بود. دانشجو باید حداکثر تا پایان نیمسال دهم از رساله دکتری خود با موفقیت دفاع کند و دستکم دو مقاله پژوهشی مستخرج از رساله را تا پایان نیمسال هشتم در نشریات واجد شرایط منتشر کند.
برای مقالهها، انتشار در نشریات معتبر بینالمللی در چارک اول SIR و در رشتههای علوم انسانی، هنر و معماری انتشار در نشریات معتبر ملی در چارک اول ISC یا نشریات دارای رتبه «الف» مورد تأیید وزارت علوم قابل قبول اعلام شده است. مهلت انتشار مقاله دوم نیز در شرایط پیشبینیشده میتواند تا شش ماه پس از پایان نیمسال هشتم تمدید شود.
اگر برگزیده شرایط لازم برای بلاعوض شدن تسهیلات را احراز نکند، وام پس از فراغت از تحصیل و با دوره تنفس، به صورت اقساط ماهانه بازپرداخت خواهد شد. در صورتی که دانشجو تا پایان نیمسال دهم از رساله خود با موفقیت دفاع نکند، بازپرداخت وام از نیمسال یازدهم تحصیل آغاز میشود.
چه زمانی حمایتها متوقف میشود؟
بر اساس هر دو شیوهنامه، استفاده از تسهیلات در دوره مرخصی تحصیلی امکانپذیر نیست و در صورت انصراف یا اخراج، پایان سنوات مجاز، عملکرد نامطلوب تحصیلی، رعایت نکردن تعهدات قرارداد یا احراز اشتغال تماموقت یا پارهوقت خارج از فعالیتهای پژوهشی دانشگاه، اعطای تسهیلات متوقف میشود و برگزیده موظف به بازپرداخت تسهیلات دریافتشده خواهد بود.
ثبت درخواست چگونه انجام میشود؟
پس از اعلام فراخوان از سوی مؤسسات علمی، دانشجویان واجد شرایط باید با بارگذاری سوابق و مستندات مرتبط، درخواست خود را در سامانه اطلاعاتی بنیاد ملی نخبگان ثبت کنند. پرونده متقاضیان ابتدا در بنیادهای استانی بررسی و سپس فهرست نهایی برگزیدگان از سوی معاونت مستعدان و آیندهسازان بنیاد ملی تعیین و اعلام میشود.
پس از تأیید نهایی، بنیاد ملی نخبگان تسهیلات را مطابق مفاد شیوهنامه به برگزیدگان اعطا میکند. بنیادهای استانی نیز بر حسن اجرای طرح در مؤسسات علمی استان محل تحصیل دانشجویان نظارت خواهند داشت.
شیوهنامه جدید طرح آموزشیار جایگزین شیوهنامه قبلی حمایت از دانشجویان مستعد تماموقت دوره دکتری تخصصی شده و اجرای آن از تاریخ ابلاغ لازم است. شیوهنامه طرح پژوهشیار نیز جایگزین شیوهنامه پیشین این طرح شده و اجرای آن از تاریخ ابلاغ خواهد بود.
