نیک سرشت سرکار خانم دکتر مهسا شیرانی فارغ التحصیل مقطع کارشناسی در دانشگاه علامه طباطبایی
فارغ التحصیل دوره کارشناسی ارشد در دانشگاه الزهرا. عنوان پایان نامه دوره کارشناسی ارشد (( بررسی ساختاری و نحوی جمله و متن پنجاه قصیده ناصرخسرو)) با راهنمایی خانم دکتر مهبود فاضلی و مشاوره خانم دکتر نسرین فقیه ملک مرزبان.
فارغ التحصیل مقطع دکتری عنوان رساله دکتری ((سیر تحول ساختاری در حکایتهای حیوانات از قرن سوم تا قرن نهم هجری)) با راهنمایی خانم دکتر مهبود فاضلی و خانم دکتر نسرین فقیه ملک مرزبان.
دارای شش مقاله کنفرانسی و یک مقاله علمی پژوهشی.
این پژوهش به بررسی سیر تحول شخصیت¬های حیوانی در حکایات منظوم و منثور فارسی از قرن سوم تا قرن نهم هجری پرداخته است. استفاده از شخصیت¬های حیوانی با عواطف انسانی و کنش¬های تمثیلی برای بیان موضوعات مختلف، تمهیدی برای اقناع خواننده و همچنین مجالی برای خلاقیت راویان بوده است. این حکایت¬ها مانند دیگر آثار ادبی در طول دوره¬های مختلف تاریخی از ساختارهای جامعه و طبقات اجتماعی، نظام¬های فکری و باورها و اندیشه¬های غالب در هر دوره تأثیر می¬پذیرد. پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که تحول و دگردیسی این تغییرات در ساحت فرم و محتوا چگونه بوده است؟ برای پاسخ به این پرسش 238 حکایت که حیوانات در آنها نقشی فعال و محوری دارند، از 21 کتاب منتخب منظوم و منثور فارسی استخراج و بررسی شده است. به دلیل نمونه¬های بسیار این حکایت¬ها، حوزۀ پژوهش به بازه زمانی 7 قرن از قرن 3 تا قرن 9 هجری محدود شده است. رویکرد این پژوهش بر مبنای ساختارگرایی و توجه به مؤلفههای ساختاری-روایت¬شناسی است. با بررسی ساختار حکایتها، مؤلفههای ساختاری و روایی، بازتاب اندیشه¬ها، مضامین و گفتمان¬ها در این حکایت¬ها و سپس مقایسه آنها در آثار دورههای مختلف تاریخی، تحول و دگرگونی آنها مشخص گردیده است. بررسی حکایتها نشان می¬دهد چهار گروه حکایت¬های تخیلی- حماسی، درباری، صوفیانه، عامیانه و اجتماعی در چهار سطح لفظی، فکری، ادبی و روایی دستخوش تحول شده است. تحول در سطح لفظی را می¬توان در نام گونه¬های حیوانات و نام-های مجازی مشاهده کرد. تحول در سطح فکری شامل تحول در مضامین و اندیشه¬های بازتاب¬یافته در حکایت¬ها، تحول در ویژگی¬ شخصیت¬ها و نقش¬های سیاسی- اجتماعی و جنسیت آنها است. در سطح ادبی نیز تحولاتی در حکایتها به وجود آمده است؛ از جمله سخنگویی حیوانات، تمثیلی و حقیقی بودن این شخصیتها دستخوش تغییر شده است. در مؤلفههای روایی نیز در مؤلفه¬های راوی، گفتگو و لحن، طول حکایت¬ها، ساختار روایت و ویژگی¬های شخصیتهای حیوانی تحول صورت گرفته است.
کلیدواژه: تحول ساختاری، حکایت حیوانات، شخصیت، روایت.
